O muzeum

Kantorówka to miejsce dawnej plebani. Tutaj w 1915r. w małym pokoiku w cieniu kościoła przyszedł na świat jeden z najwybitniejszych twórców XX wieku – Tadeusz Kantor. Wraz z siostrą Zosią i matką Heleną z Bergerów spędził pierwsze 6 lat życia. Na kanwie wspomnień z dziecięcych lat Kantor wyreżyserował spektakl Wielopole Wielopole, którego światowa premiera odbyła się we Florencji 23 maja 1980 r. W latach 1980-1989 przedstawienie zagrano w ponad dwustu miejscach na świecie. 15 grudnia 1983 r. spektakl został zaprezentowany w kościele parafialnym w Wielopolu Skrzyńskim. Wielopole Wielopole było drugą po Umarłej klasie (1975) realizacją Kantora obrazującą ideę Teatru Śmierci. Idea ta zrewolucjonizowała myślenie o współczesnym teatrze, a sam spektakl rozsławił Wielopole Skrzyńskie w świecie.

Historia Kantorówki sięga 1996r. kiedy to powstała Izba Pamięci wielkiego artysty a dzięki staraniom Towarzystwa Przyjaciół Ziemi Wielopolskiej im. Tadeusza Marii Kantora w 2006r. Ośrodek Dokumentacji i Historii Regionu Muzeum Tadeusza Kantora.  Ostatecznie w 2016r. Gminie Wielopole Skrzyńskie udało się pozyskać środki z funduszy unijnych. Po przeprowadzonych pracach remontowych muzeum zostało ponownie otwarte 26 kwietnia 2019r.

Narodziny Tadeusza Kantora na starej wielopolskiej plebani w cieniu kościoła, dzieciństwo spędzone w typowym, galicyjskim wiecznym miasteczku  jednego z największych artystów XX w. napisały historię jego życia a także historię Kantorówki decydując o przyszłości tego miejsca.

Nowe otwarcie Kantorówki 2019 r.

Kantorówka jest przede wszystkim muzeum biograficznym, skoncentrowanym na postaci i twórczości Tadeusza Kantora ujętych w kontekście historii regionu, z którego się wywodził i który go ukształtował ze szczególnym uwzględnieniem plebanii – miejsca narodzin artysty. Autorką scenariusza, kuratorem i opiekunem merytorycznym wystawy poświęconej Tadeuszowi Kantorowi, która znajduje się na parterze muzeum jest Małgorzata Paluch – Cybulska Kierownik Archiwum i Muzeum Ośrodka Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora Cricoteka w Krakowie. Narracja wystawy stałej poświęconej artyście odbywa się przeważnie poprzez formę multimedialną. Stara plebania, dzisiaj Kantorówka Ośrodek Dokumentacji i Historii Regionu Muzeum Tadeusza Kantora, nazywana jest „praźródłem”, „miejscem pamięcią”. Jest skarbnicą wiedzy o historii i tradycjach regionu, z tymi bowiem wiąże się postać Kantora, którego twórczość łączyła historię i tradycję w awangardową formę. Jej nowatorstwo w dużej mierze wynikało z fenomenu historycznego i kulturowego Wielopola Skrzyńskiego. Te zaś znalazły trwałe miejsce w twórczości artysty i do dziś przyciągają do „wiecznego miasteczka” badaczy, artystów i krytyków sztuki. Muzeum odwiedzają tysiące turystów z Polski i z zagranicy, organizowane są warsztaty teatralne, wystawy sztuk wizualnych z obszaru informelu, bio-artu, asamblażu, działania performatywne, happeningi, akcje artystyczne (głównie teatralne). Lekcje muzealne i edukacja, spotkania z artystami, ludźmi kultury i sztuki. Konferencje, seminaria, badania naukowe i publikacje. Troska o zabytki i niematerialne dziedzictwo kulturowe, gromadzenie, badanie i poszerzanie kolekcji muzealnej, upowszechnianie zbiorów w ramach organizowanych wystaw to najważniejsze działania z szerokiego spektrum inicjatyw muzealnych.

Kantorówka jest nowoczesną placówką w pełni zaspokajającą oczekiwania społeczne, potwierdziła już swój status w systemie ochrony dziedzictwa kulturowego Wielopolszczyzny. Dzięki zgromadzonym muzealiom i różnorodnym inicjatywom twórczym stała się prawdziwą skarbnicą kultury regionu i jednym z najważniejszych ogniw  w systemie ochrony dziedzictwa kulturowego Wielopolszczyzny.

Jaką rolę spełnia dziś Kantorówka? Małgorzata Paluch – Cybulska kierownik muzeum krakowskiej Cricoteki, wybitna badaczka sztuki Tadeusza Kantora i autorka scenariusza wystawy stałej w Kantorówce uważa, że to miejsce sprzyja kontemplacji sztuki. Wystawa oddziaływuje tu wielozmysłowo na odbiorcę. Zakomponowane w pomieszczeniach wypowiedzi Kantora są niezwykle intrygujące, wprowadzają, a właściwie wciągają odbiorcę natychmiast w świat sztuki artysty. Jednocześnie treści multimedialne i obiekty materialne wzajemnie się uzupełniają, wzbogacają proces odbioru. Gdyby chcieć starannie studiować wszystkie zaproponowane treści, należałoby spędzić w muzeum długie godziny. Pozostaje więc nadal ta sama, praktykowana w Kantorówce od lat rola popularyzatorska i edukacyjna.  To miejsce sprzyja kontemplacji sztuki… Muzeum Tadeusza Kantora jest miejscem żywym, rozwijającym się, pielęgnującym i wykorzystującym swoje dziedzictwo.

Od czasów kiedy powstała tu Izba Pamięci Tadeusza Kantora, później muzeum, Kantorówka – stała się ważnym punktem na mapie i w historii polskiego i światowego teatru. Przez wielu artystów nazywana jest  praźródłem, miejscem pamięcią.

Takie miejsca które gdzieś kiedyś zaistnieją w świadomości artystów widzów, zaczynają żyć swoim życiem. I te miejsca – tak jak święte – się odwiedza po prostu. Artyści czy ludzie dla których sztuka jest ważna traktują Kantorówkę czy Cricotekę tak jak inni ludzie traktują sanktuaria. Są im potrzebne – napisał Bogdan Renczyński, reżyser, artysta, aktor Teatru Cricot2,  kustosz i opiekun obiektów teatralnych Kantora.